Biến chứng viêm màng não ở bệnh nhân zona có tổn thương da: Báo cáo loạt ca bệnh tại Khoa Da liễu và Bỏng Bệnh viện Bạch Mai
DOI:
https://doi.org/10.62511/vjn.48.2026.090Từ khóa:
Zona Varicella zoster virus viêm màng não dịch não tủy acyclovirLượt tải xuống
Đã xuất bản
Số tạp chí
Chuyên mục
Thể loại
Cách trích dẫn
Tóm tắt
Mục tiêu: Mô tả đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng và kết cục điều trị của viêm màng não ở bệnh nhân zona có tổn thương da.
Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả loạt ca bệnh gồm 15 bệnh nhân được chẩn đoán viêm màng não do virus Varicella zoster (VZV) tại Khoa Da liễu và Bỏng, Bệnh viện Bạch Mai. Các biến số được thu thập bao gồm đặc điểm nhân khẩu học, biểu hiện lâm sàng, dịch não tủy, kết quả PCR VZV, hình ảnh cộng hưởng từ và kết cục điều trị.
Kết quả: Tuổi trung vị của bệnh nhân là 59,9; 53,3% ≥60 tuổi; 46,7% là nam giới. Thời gian từ khởi phát phát ban đến xuất hiện triệu chứng thần kinh trung vị 4,9 ngày. Đau đầu gặp ở 100% trường hợp, trong khi hội chứng màng não điển hình ít gặp (cứng gáy 20%); không ghi nhận sốt, rối loạn tri giác hoặc co giật. Tổn thương zona khu trú vùng đầu–mặt–cổ ở tất cả bệnh nhân. Dịch não tủy có tăng tế bào mức vừa (trung vị 129,7 tb/mm³), ưu thế lympho (61,5%), protein tăng nhẹ (0,72 g/L), glucose bình thường. PCR VZV dương tính ở 86,7% trường hợp; không ghi nhận bất thường trên cộng hưởng từ não. Tất cả bệnh nhân được điều trị acyclovir tĩnh mạch (thời gian trung vị 11,5 ngày), 20% phối hợp corticosteroid. Kết cục thuận lợi với 100% hồi phục hoàn toàn, không ghi nhận di chứng hay tử vong.
Kết luận: Viêm màng não do VZV ở bệnh nhân zona có tổn thương da thường biểu hiện lâm sàng không điển hình, chủ yếu là đau đầu đơn thuần và có thể thiếu các dấu hiệu màng não kinh điển. Xét nghiệm dịch não tủy và PCR VZV đóng vai trò then chốt trong chẩn đoán. Điều trị acyclovir sớm cho tiên lượng tốt.
Tài liệu tham khảo
Cohen JI. Clinical practice: herpes zoster. N Engl J Med. 2013;369(3):255-263.
Gnann JW Jr, Whitley RJ. Herpes zoster. N Engl J Med. 2002;347(5):340-346.
Tunkel AR, Glaser CA, Bloch KC, et al. The management of encephalitis: clinical practice guidelines by the Infectious Diseases Society of America. Clin Infect Dis. 2008;47(3):303-327.
Haug A, Mahalingam R, Cohrs RJ, Schmid DS, Gilden DH. Recurrent polymorphonuclear pleocytosis in varicella-zoster virus meningitis. Neurology. 2010;75(3):201-207.
Gilden DH, Kleinschmidt-DeMasters BK, LaGuardia JJ, Mahalingam R, Cohrs RJ. Neurologic complications of the reactivation of varicella-zoster virus. N Engl J Med. 2000;342(9):635-645.
Nagel MA, Gilden D. Neurological complications of varicella zoster virus reactivation. Curr Opin Neurol. 2014;27(3):356-360.
DeBiasi RL, Tyler KL. Molecular methods for diagnosis of viral encephalitis. Clin Microbiol Rev. 2004;17(4):903-925.
Nagel MA, Cohrs RJ, Mahalingam R, et al. The varicella zoster virus vasculopathies. Neurology. 2008;70(11):853-860.


