Tóm tắt
Tự kháng thể kháng myelin oligodendrocyte glycoprotein (MOG) ngày càng được chú trọng trong những năm gần đây nhờ vai trò là một dấu ấn sinh học của các bệnh lý hủy myelin thuộc hệ thần kinh trung ương. Kháng thể MOG được phát hiện trong nhiều hội chứng hủy myelin khác nhau, đặc biệt phổ biến ở trẻ em. Phổ biểu hiện lâm sàng của bệnh lý liên quan kháng thể MOG (MOG antibody-associated disease – MOGAD) vẫn đang tiếp tục được mở rộng và có nhiều khác biệt giữa trẻ em và người lớn. Các biểu hiện lâm sàng điển hình của MOGAD bao gồm viêm não tủy lan tỏa cấp (acute disseminated encephalomyelitis – ADEM) ở trẻ nhỏ, trong khi viêm thị thần kinh (optic neuritis – ON) và viêm tủy cắt ngang (transverse myelitis – TM) thường gặp ở trẻ lớn hơn. Một tỷ lệ bệnh nhân có diễn tiến tái phát với các biểu hiện như ADEM sau đó xuất hiện một hoặc nhiều đợt viêm thị thần kinh (ADEM-ON), viêm não tủy lan tỏa đa pha (multiphasic disseminated encephalomyelitis – MDEM), viêm thị thần kinh tái phát (recurrent optic neuritis – RON) hoặc hội chứng tái phát tương tự rối loạn phổ viêm tủy thị thần kinh (neuromyelitis optica spectrum disorder – NMOSD). Gần đây, phổ bệnh còn được mở rộng với các kiểu hình lâm sàng và hình ảnh học đặc trưng như thể giống viêm não, thể giống loạn dưỡng chất trắng và nhiều biểu hiện khác chưa thể phân loại. Bài tổng quan này trình bày các khuyến cáo đồng thuận của chuyên gia về chỉ định xét nghiệm kháng thể MOG huyết thanh ở trẻ em, cách tiếp cận chẩn đoán và điều trị bệnh lý thần kinh liên quan kháng thể MOG. Đồng thời, bài viết giới thiệu bảng phân loại lâm sàng MOGAD ở trẻ em cùng định nghĩa các kiểu hình và những đặc điểm quan trọng do Đồng thuận của Hiệp hội MOG Nhi khoa châu Âu đề xuất, nhằm góp phần cải thiện thực hành lâm sàng và tạo nền tảng cho các nghiên cứu về MOGAD ở trẻ em trong tương lai.
