Tạp chí thần kinh học Việt Nam

Chi tiết bài viết

Mô tả chi tiết bài viết

Trang chủ
Tổng quan Số phát hành: Số 36 - 2023 Rối loạn vận động

Điều trị rối loạn tiền đình và thất điều: dưới góc nhìn y học bằng chứng

Xuất bản: tháng 3 20, 2023
Lượt đọc: 0

Tóm tắt

Bài tổng quan y học bằng chứng của tác giả Võ Thế Nhân và Võ Hồng Khôi tóm lược các chiến lược điều trị bằng thuốc cho rối loạn tiền đình và thất điều, nhấn mạnh nguyên tắc "4 Đ": chẩn đoán đúng, lựa chọn thuốc đúng, liều lượng đủ và thời gian điều trị đủ. Đối với bệnh lý tiền đình ngoại biên một bên cấp tính (viêm thần kinh tiền đình), một thử nghiệm ngẫu nhiên có đối chứng cho thấy methylprednisolone cải thiện có ý nghĩa thống kê chức năng tiền đình ngoại biên (62% so với 39% ở nhóm giả dược), tuy nhiên phân tích của Cochrane cho rằng chưa đủ bằng chứng để khuyến cáo chính thức; phác đồ giảm liều trong 3 tuần (khởi đầu 100mg/ngày, giảm 20mg mỗi 4 ngày) thường được áp dụng trong thực hành lâm sàng. Đối với chóng mặt tư thế kịch phát lành tính (BPPV), các nghiệm pháp tái định vị sỏi tai (Epley, Semont) vẫn là tiêu chuẩn điều trị dựa trên bằng chứng. Điều trị bệnh Menière nhắm vào giảm sản xuất/tăng hấp thu nội dịch thông qua chế độ ăn nhạt, thuốc lợi tiểu, tiêm gentamicin hoặc steroid xuyên màng nhĩ và betahistine. Cơn tiền đình kịch phát, do xung đột thần kinh-mạch máu ở dây thần kinh sọ VIII, đáp ứng với carbamazepine liều thấp (200-600mg/ngày), với gabapentin, valproic acid và các thuốc chống động kinh khác là lựa chọn thay thế. Migraine tiền đình được điều trị tương tự migraine có aura bằng thuốc chẹn beta, valproic acid hoặc topiramate để dự phòng. Thất điều từng đợt type 2 (đột biến gen CACNA1A) chủ yếu điều trị bằng acetazolamide, tuy nhiên dẫn xuất aminopyridine là fampridine cho thấy hiệu quả tương đương (giảm 63% so với 52% số đợt tấn công) trong thử nghiệm pha III EAT2TREAT. Đối với thất điều tiểu não, aminopyridine và acetyl-DL-leucine (lưu hành tại Việt Nam với biệt dược Tanganil) cho thấy bằng chứng bước đầu nhưng còn hạn chế, với các thử nghiệm đang tiến hành (FACEG, ALCAT) kỳ vọng cung cấp thêm dữ liệu. Nhìn chung, các tác giả kết luận rằng mặc dù phần lớn rối loạn tiền đình ngoại biên có tiên lượng hồi phục tự nhiên khá thuận lợi, bằng chứng chất lượng cao cho nhiều can thiệp bằng thuốc vẫn còn hạn chế.

Từ khóa
Rối loạn tiền đình Y học bằng chứng Migraine tiền đình Thất điều từng đợt type 2 Acetyl-DL-leucine Cơn tiền đình kịch phát

Tài liệu tham khảo

1.
Strupp M, Brandt T. Therapy of vestibular disorders, nystagmus and cerebellar ataxia. Evidence‐Based Neurology: Management of Neurological Disorders. 2015: 279-290. doi:https://doi.org/10.1002/9781119067344.ch27.
2.
Nguyen-Huynh AT. Evidence-based practice: management of vertigo. Otolaryngologic clinics of North America. 2012;45(5):925-940. doi:10.1016/j.otc.2012.06.001.
3.
Kalla R, Strupp M. Aminopyridines and Acetyl-DL-leucine: New Therapies in Cerebellar Disorders. Current neuropharmacology. 2019;17(1):7-13. doi:10.2174/1570159x16666180905093535.
4.
Vibert N, Vidal PP. In vitro effects of acetyl-DL-leucine (tanganil) on central vestibular neurons and vestibulo-ocular networks of the guinea-pig. The European journal of neuroscience. 2001;13(4):735-748. doi:10.1046/j.0953-816x.2000.01447.x.
5.
Lapira A. Vestibular migraine treatment and prevention. Hno. 2019;67(6):425-428. doi:10.1007/s00106-019-0661-3.

Tác giả

Võ Thế Nhân Đại học Y Dược - Đại học Quốc gia Hà Nội; Bệnh viện Bạch Mai Võ Hồng Khôi Bệnh viện Bạch Mai, Đại học Y Hà Nội, Đại học Y Dược Đại học Quốc gia Hà Nội

Trung tâm Thần kinh Bệnh viện Bạch Mai
Bộ môn Thần kinh, Đại học Y Hà Nội
Bộ môn Thần kinh, Đại học Y Dược Đại học Quốc gia Hà Nội

Điều trị rối loạn tiền đình và thất điều: dưới góc nhìn y học bằng chứng

Tệp

Trích dẫn

APA

Định dạng

Lượt xem bài0
Lượt xem tài liệu0
Lượt tải xuống0
Chuyên mục Tổng quan
Số phát hành Số 36 - 2023
Category Rối loạn vận động
Trang 37-41
Chủ sở hữu bản quyền 2023 Tạp chí thần kinh học Việt Nam